เสาวรส | |
---|---|
![]() | |
เสาวรสสีม่วงจากออสเตรเลียทั้งผลและผ่าตามขวาง | |
การจำแนกชั้นทางวิทยาศาสตร์ | |
อาณาจักร: | Plantae |
ไม่ได้จัดลำดับ: | Angiosperms |
ไม่ได้จัดลำดับ: | Eudicots |
ไม่ได้จัดลำดับ: | Rosids |
อันดับ: | Malpighiales |
วงศ์: | Passifloraceae |
สกุล: | Passiflora |
สปีชีส์: | P. edulis |
ชื่อทวินาม | |
Passiflora edulis , 1818 |
เสาวรส, กะทกรกฝรั่ง, กะทกรกสีดา หรือ กะทกรกยักษ์ (ชื่อวิทยาศาสตร์: Passiflora edulis, อังกฤษ: Passionfruit, สเปน: Maracujá) เป็นไม้เถาเลื้อย ถิ่นกำเนิดอยู่ในทวีปอเมริกาใต้ บริเวณประเทศบราซิล ปารากวัย อาร์เจนตินา ผลเป็นรูปกลม ผลอ่อนสีเขียว เมื่อสุกมีหลายสีแล้วแต่พันธุ์ ทั้งสีม่วง เหลือง ส้ม ชั้นในสุดของเปลือกเป็นเยื่อสีขาวที่เรียกรก ภายในมีเมล็ดสีดำจำนวนมาก อยู่ในเยื่อหุ้มเมล็ดเป็นถุง กลิ่นคล้ายฝรั่งสุก รสเปรี้ยวจัด บางพันธุ์มีรสอมหวาน
การผสมเกสร
การผสมเกสรนั้นจะใช้แมลงภู่เพื่อการผสมเกสรในเชิงการค้าในฟิลิปปินส์ อินโดนีเซีย และ มาเลเซีย และส่วนอื่น ๆ ของเอเชียตะวันออกเฉียงใต้ นอกจากนี้ยังค้นพบว่าดอกเสาวรสบานสัมพันธ์กันกับช่วงที่แมลงภู่กำลังแพร่กระจายจำนวนประชากร แสดงให้เห็นว่าสิ่งมีชีวิตทั้งสองชนิดนี้วิวัฒนาการมาอย่างสัมพันธ์กัน
การกระจายพันธุ์
มีการปลูกเสาวรสทางการค้าในหลายประเทศ เช่น อินเดีย ศรีลังกา นิวซีแลนด์ ประเทศแถบทะเลแคริบเบียน บราซิล โคลอมเบีย โบลิเวีย เอกวาดอร์ อินโดนีเซีย เปรู เปอร์โตริโก สาธารณรัฐโดมินิกัน สหรัฐอเมริกา อาร์เจนตินา ออสเตรเลีย แอฟริกาตะวันออก เม็กซิโก อิสราเอล คอสตาริกา แอฟริกาใต้และโปรตุเกส
ในประเทศไทยมีเสาวรสที่ปลูกทั่วไป 3 พันธุ์คือ พันธุ์สีม่วง เมื่อสุกเปลือกสีม่วง เนื้อในสีเหลือง รสอมหวานมากกว่าพันธุ์อื่น ๆ แต่ไม่ค่อยต้านทานโรคในเขตร้อน พันธุ์สีเหลืองหรือเสาวรสสีทอง ผลแก่สีเหลือง รสเปรี้ยวมาก นิยมปลูกในเขตร้อน พันธุ์ผสม เมื่อสุกเป็นสีม่วงอมแดง รสเปรี้ยวจัด กลิ่นแรง สามารถปักชำและเสียบยอดได้
การใช้ประโยชน์
![image](https://www.wiki3.th-th.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraTMudGgtdGgubmluYS5hei9pbWFnZS9hSFIwY0hNNkx5OTFjR3h2WVdRdWQybHJhVzFsWkdsaExtOXlaeTkzYVd0cGNHVmthV0V2WTI5dGJXOXVjeTkwYUhWdFlpODNMemM0TDFCaGMzTnBiMjVmWm5KMWFYUmZkMmx1WlY5aGRGOU5iM0poWkY5WGFXNWxjbmxmYVc1ZlNYTnlZV1ZzTG1wd1p5OHlNakJ3ZUMxUVlYTnphVzl1WDJaeWRXbDBYM2RwYm1WZllYUmZUVzl5WVdSZlYybHVaWEo1WDJsdVgwbHpjbUZsYkM1cWNHYz0uanBn.jpg)
ผลสุกของเสาวรสนำมาทำน้ำผลไม้และไวน์ หรือเติมลงในน้ำผลไม้ชนิดอื่นเพื่อเพิ่มกลิ่น
ในทวีปอเมริกาใต้รับประทานเปลือกของเสาวรสสุก หรือนำไปปั่นรวมกับน้ำตาลและน้ำเสาวรสเป็นเครื่องดื่มที่เรียก Refresco นำเนื้อเสาวรสไปทำขนมได้หลายชนิดทั้งเค้ก ไอศกรีม แยม เยลลี ยอดเสาวรสนำไปแกงหรือกินกับน้ำพริกเมล็ดนำไปสกัดน้ำมันพืช ทำเนยเทียม เปลือกนำไปสกัดสารเพกทินหรือนำมาตากแห้งเป็นอาหารสัตว์ เปลือกเสาวรสที่อ่อนบางพันธุ์มีสารประกอบไซยาไนต์เล็กน้อยโดยเฉพาะผลสีม่วง แต่เมื่อนำเปลือกมาทำแยมด้วยความร้อนสูง สารประกอบไซยาไนต์จะหายไป
การใช้ประโยชน์ในประเทศต่าง ๆ มีดังนี้
- บราซิล มูสเสาวรสเป็นของหวานที่พบได้ทั่วไป เมล็ดเสาวรสนิยมใช้แต่งหน้าเค้ก ในการปรุงCaipirinha นิยมใช้เสาวรสแทนมะนาว
- โคลอมเบีย เป็นผลไม้ที่สำคัญในการทำน้ำผลไม้และขนม เรียกเสาวรสว่า "Maracuyá"
- สาธารณรัฐโดมินิกันเรียกเสาวรสว่า chinola ใช้ทำน้ำผลไม้และใช้แต่งรสไซรับ กินเป็นผลไม้สดกับน้ำตาล
- ฮาวาย ทั้งเสาวรสสีม่วงและสีเหลืองใช้กินเป็นผลไม้ น้ำเชื่อมรสเสาวรสใช้แต่งหน้าน้ำแข็ง ไอศกรีม และใช้เป็นส่วนผสมในเค้ก คุกกี้ แยม เยลลี่ เนย
- อินโดนีเซีย มีเสาวรสสองชนิด คือชนิดสีขาวกับสีเหลือง สีขาวกินเป็นผลไม้ สีเหลืองใช้ทำน้ำผลไม้ และเคียวกับน้ำตาลเป็นไซรับ
- นิวซีแลนด์ และ ออสเตรเลีย นิยมกินผลสดเป็นอาหารเช้าในช่วงฤดูร้อน เช่นทำฟรุตสลัด เสาวรสใช้ทำขนมหลายอย่าง เช่นแต่งหน้าเค้ก pavlova ไอศกรีม ใช้แต่งรสชีสเค้ก และมีน้ำอัดลมรสเสาวรสในออสเตรเลีย
- ปารากวัย ใช้ทำน้ำผลไม้ ใช้ผสมในเค้กมูส ชีสเค้ก ใช้แต่งรสโยเกิร์ตและคอกเทล
- เม็กซิโก ใช้ทำน้ำผลไม้หรือรับประทานผลกับพริกป่นและน้ำเลมอน
- เปอร์โตริโก เรียกเสาวรสว่า "Parcha" นิยมใช้เป็นยาลดความดัน ใช้ทำน้ำผลไม้ ไอศกรีมหรือเพสตรี
- เปรูใช้เสาวรสทำขนมหลายชนิดรวมทั้ง ใช้ทำน้ำผลไม้ ผสมใน ceviche และคอกเทล
- ฟิลิปปินส์รับประทานเป็นผลไม้ มีขายทั่วไปแต่ไม่เป็นที่นิยมมาก
- แอฟริกาใต้ เสาวรสรู้จักกันในชื่อ Granadilla ใช้แต่งรสโยเกิร์ต น้ำอัดลม กินเป็นผลไม้หรือใช้แต่งหน้าเค้ก
- ศรีลังกา นิยมดื่มน้ำเสาวรสเป็นน้ำผลไม้
- สหรัฐอเมริกา ใช้ผสมในน้ำผลไม้ผสม
- เวียดนาม รับประทานเสาวรสปั่นกับน้ำผึ้งและน้ำแข็ง
- ไทย นิยมรับประทานสด หรือแปรรูปเป็นน้ำผลไม้
สารอาหาร
คุณค่าทางโภชนาการต่อ 100 กรัม (3.5 ออนซ์) | |
---|---|
พลังงาน | 406 กิโลจูล (97 กิโลแคลอรี) |
23.38 g | |
น้ำตาล | 11.20 g |
ใยอาหาร | 10.4 g |
0.70 g | |
2.20 g | |
วิตามิน | |
วิตามินเอ | (8%) 64 μg |
ไรโบเฟลวิน (บี2) | (11%) 0.130 มก. |
ไนอาซิน (บี3) | (10%) 1.500 มก. |
โฟเลต (บี9) | (4%) 14 μg |
วิตามินซี | (36%) 30.0 มก. |
แร่ธาตุ | |
แคลเซียม | (1%) 12 มก. |
เหล็ก | (12%) 1.60 มก. |
แมกนีเซียม | (8%) 29 มก. |
ฟอสฟอรัส | (10%) 68 มก. |
โพแทสเซียม | (7%) 348 มก. |
สังกะสี | (1%) 0.10 มก. |
Nutrient values and weights are for edible portion. | |
ประมาณร้อยละคร่าว ๆ โดยใช้การแนะนำของสหรัฐสำหรับผู้ใหญ่ แหล่งที่มา: USDA FoodData Central |
ผลเสาวรสสุกมีบีตา-แคโรทีน โพแทสเซียมและใยอาหารสูง น้ำเสาวรสมีวิตามินซีมากและเหมาะสำหรับผู้ที่มีความดันโลหิตสูง ผลสีเหลืองใช้ในอุตสาหกรรมน้ำผลไม้ ส่วนผลสีม่วงนิยมบริโภคสด เสาวรสมี ในชั้น
ภาพของเสาวรส
- เสาวรส 3 สปีชีส์
- เสาวรสสีม่วง
- ผลเสาวรสม่วงผ่าตามขวาง
- เสาวรสสีเหลืองที่เก็บเกี่ยวแล้ว (P.flavicarpa)
- เสาวรสสีม่วงที่เก็บเกี่ยวแล้ว
- ขนาดที่ต่างกันของเสาวรสสีเหลืองและสีม่วง
- ผลเสาวรสที่ยังติดอยู่กับเถา
- ดอกของ Passiflora flavicarpa
อ้างอิง
- . Exotic Fruit for Health. 25 August 2011. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2011-12-27. สืบค้นเมื่อ 18 September 2011.
- Mardan, M., Yatim, Ismail, M. and Raji Khalid, Mohd. (1991). “Nesting Biology and Foraging Activity of Carpenter Bee on Passion Fruit”. Acta Hort. (ISHS) 288: 127-132 [1].
- . Germplasm Resources Information Network. United States Department of Agriculture. 2007-06-25. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2011-06-06. สืบค้นเมื่อ 2010-01-07.
- Chassagne, David; Crouzet, Jean C.; Bayonove, Claude L.; Baumes, Raymond L. (18 December 1996). "Identification and Quantification of Passion Fruit Cyanogenic Glycosides". Journal of Agricultural and Food Chemistry. American Chemical Society. 44 (12): 3817. doi:10.1021/jf960381t.
{{}}
: ไม่รู้จักพารามิเตอร์|unused_data=
ถูกละเว้น ((help)) - "Make Choosing Good Food for High Blood Pressure an Easy and Exciting Experience". highbloodpressureinfo.org. Site Build It!. สืบค้นเมื่อ 2010-08-13.
- . คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2012-03-20. สืบค้นเมื่อ 2011-12-30.
- . organicfood.com. WSPA. คลังข้อมูลเก่าเก็บจากแหล่งเดิมเมื่อ 2010-05-31. สืบค้นเมื่อ 2008-08-25.
- Evangelia Mourvaki, Stefania Gizzi, Ruggero Rossi, Stefano Rufini, "Passionflower Fruit—A "New" Source of Lycopene?", Journal of Medicinal Food. Spring 2005: 104-106.
- นิดดา หงส์วิวัฒน์ และทวีทอง หงส์วิวัฒน์. ผลไม้ 111 ชนิด: คุณค่าอาหารและการกิน. กทม. แสงแดด. 2550
แหล่งข้อมูลอื่น
![image](https://www.wiki3.th-th.nina.az/image/aHR0cHM6Ly93d3cud2lraTMudGgtdGgubmluYS5hei9pbWFnZS9hSFIwY0hNNkx5OTFjR3h2WVdRdWQybHJhVzFsWkdsaExtOXlaeTkzYVd0cGNHVmthV0V2WTI5dGJXOXVjeTkwYUhWdFlpODBMelJoTDBOdmJXMXZibk10Ykc5bmJ5NXpkbWN2TXpCd2VDMURiMjF0YjI1ekxXeHZaMjh1YzNabkxuQnVadz09LnBuZw==.png)
- Purdue.edu, Fruits of Warm Climates: Passionfruit
- Saowaros.com, Thai Passion fruit
- CRFG.org 2020-07-05 ที่ เวย์แบ็กแมชชีน, California Rare Fruit Growers: Passion Fruit Fruit Facts
- Passiflora.org, Passiflora Society International
- DaleysFruit.com.au, Australian Passionfruit Varieties
- Phytochemicals.info, phytochemicals in Passion Fruit
- Passionflow.co.uk, Passiflora Online
wikipedia, แบบไทย, วิกิพีเดีย, วิกิ หนังสือ, หนังสือ, ห้องสมุด, บทความ, อ่าน, ดาวน์โหลด, ฟรี, ดาวน์โหลดฟรี, mp3, วิดีโอ, mp4, 3gp, jpg, jpeg, gif, png, รูปภาพ, เพลง, เพลง, หนัง, หนังสือ, เกม, เกม, มือถือ, โทรศัพท์, Android, iOS, Apple, โทรศัพท์โมบิล, Samsung, iPhone, Xiomi, Xiaomi, Redmi, Honor, Oppo, Nokia, Sonya, MI, PC, พีซี, web, เว็บ, คอมพิวเตอร์
esawrsesawrssimwngcakxxsetreliythngphlaelaphatamkhwangkarcaaenkchnthangwithyasastrxanackr Plantaeimidcdladb Angiospermsimidcdladb Eudicotsimidcdladb Rosidsxndb Malpighialeswngs Passifloraceaeskul Passifloraspichis P edulischuxthwinamPassiflora edulis 1818 esawrs kathkrkfrng kathkrksida hrux kathkrkyks chuxwithyasastr Passiflora edulis xngkvs Passionfruit sepn Maracuja epnimethaeluxy thinkaenidxyuinthwipxemrikait briewnpraethsbrasil parakwy xarecntina phlepnrupklm phlxxnsiekhiyw emuxsukmihlaysiaelwaetphnthu thngsimwng ehluxng sm chninsudkhxngepluxkepneyuxsikhawthieriykrk phayinmiemldsidacanwnmak xyuineyuxhumemldepnthung klinkhlayfrngsuk rsepriywcd bangphnthumirsxmhwankarphsmeksrkarphsmeksrnncaichaemlngphuephuxkarphsmeksrinechingkarkhainfilippins xinodniesiy aela maelesiy aelaswnxun khxngexechiytawnxxkechiyngit nxkcakniyngkhnphbwadxkesawrsbansmphnthknkbchwngthiaemlngphukalngaephrkracaycanwnprachakr aesdngihehnwasingmichiwitthngsxngchnidniwiwthnakarmaxyangsmphnthknkarkracayphnthumikarplukesawrsthangkarkhainhlaypraeths echn xinediy srilngka niwsiaelnd praethsaethbthaelaekhribebiyn brasil okhlxmebiy obliewiy exkwadxr xinodniesiy epru epxrotriok satharnrthodminikn shrthxemrika xarecntina xxsetreliy aexfrikatawnxxk emksiok xisraexl khxstarika aexfrikaitaelaoprtueks inpraethsithymiesawrsthiplukthwip 3 phnthukhux phnthusimwng emuxsukepluxksimwng enuxinsiehluxng rsxmhwanmakkwaphnthuxun aetimkhxytanthanorkhinekhtrxn phnthusiehluxnghruxesawrssithxng phlaeksiehluxng rsepriywmak niymplukinekhtrxn phnthuphsm emuxsukepnsimwngxmaedng rsepriywcd klinaerng samarthpkchaaelaesiybyxdidkarichpraoychniwnhrux sicar thacakesawrsinxisraexl phlsukkhxngesawrsnamathanaphlimaelaiwn hruxetimlnginnaphlimchnidxunephuxephimklin inthwipxemrikaitrbprathanepluxkkhxngesawrssuk hruxnaippnrwmkbnatalaelanaesawrsepnekhruxngdumthieriyk Refresco naenuxesawrsipthakhnmidhlaychnidthngekhk ixskrim aeym eylli yxdesawrsnaipaeknghruxkinkbnaphrikemldnaipskdnamnphuch thaenyethiym epluxknaipskdsarephkthinhruxnamatakaehngepnxaharstw epluxkesawrsthixxnbangphnthumisarprakxbisyaintelknxyodyechphaaphlsimwng aetemuxnaepluxkmathaaeymdwykhwamrxnsung sarprakxbisyaintcahayip karichpraoychninpraethstang midngni brasil musesawrsepnkhxnghwanthiphbidthwip emldesawrsniymichaetnghnaekhk inkarprungCaipirinha niymichesawrsaethnmanaw okhlxmebiy epnphlimthisakhyinkarthanaphlimaelakhnm eriykesawrswa Maracuya satharnrthodminikneriykesawrswa chinola ichthanaphlimaelaichaetngrsisrb kinepnphlimsdkbnatal haway thngesawrssimwngaelasiehluxngichkinepnphlim naechuxmrsesawrsichaetnghnanaaekhng ixskrim aelaichepnswnphsminekhk khukki aeym eylli eny xinodniesiy miesawrssxngchnid khuxchnidsikhawkbsiehluxng sikhawkinepnphlim siehluxngichthanaphlim aelaekhiywkbnatalepnisrb niwsiaelnd aela xxsetreliy niymkinphlsdepnxaharechainchwngvdurxn echnthafrutsld esawrsichthakhnmhlayxyang echnaetnghnaekhk pavlova ixskrim ichaetngrschisekhk aelaminaxdlmrsesawrsinxxsetreliy parakwy ichthanaphlim ichphsminekhkmus chisekhk ichaetngrsoyekirtaelakhxkethl emksiok ichthanaphlimhruxrbprathanphlkbphrikpnaelanaelmxn epxrotriok eriykesawrswa Parcha niymichepnyaldkhwamdn ichthanaphlim ixskrimhruxephstri epruichesawrsthakhnmhlaychnidrwmthng ichthanaphlim phsmin ceviche aelakhxkethl filippinsrbprathanepnphlim mikhaythwipaetimepnthiniymmak aexfrikait esawrsruckkninchux Granadilla ichaetngrsoyekirt naxdlm kinepnphlimhruxichaetnghnaekhk srilngka niymdumnaesawrsepnnaphlim shrthxemrika ichphsminnaphlimphsm ewiydnam rbprathanesawrspnkbnaphungaelanaaekhng ithy niymrbprathansd hruxaeprrupepnnaphlimsarxaharesawrsdib phlsimwngkhunkhathangophchnakartx 100 krm 3 5 xxns phlngngan406 kiolcul 97 kiolaekhlxri kharobihedrt23 38 gnatal11 20 giyxahar10 4 gikhmn0 70 goprtin2 20 gwitaminwitaminex 8 64 mgirobeflwin bi2 11 0 130 mk inxasin bi3 10 1 500 mk ofelt bi9 4 14 mgwitaminsi 36 30 0 mk aerthatuaekhlesiym 1 12 mk ehlk 12 1 60 mk aemkniesiym 8 29 mk fxsfxrs 10 68 mk ophaethsesiym 7 348 mk sngkasi 1 0 10 mk Nutrient values and weights are for edible portion hnwy mg imokhrkrm mg millikrm IU hnwysaklpramanrxylakhraw odyichkaraenanakhxngshrthsahrbphuihy aehlngthima USDA FoodData Central phlesawrssukmibita aekhorthin ophaethsesiymaelaiyxaharsung naesawrsmiwitaminsimakaelaehmaasahrbphuthimikhwamdnolhitsung phlsiehluxngichinxutsahkrrmnaphlim swnphlsimwngniymbriophkhsd esawrsmi inchnphaphkhxngesawrsesawrs 3 spichis esawrssimwng phlesawrsmwngphatamkhwang esawrssiehluxngthiekbekiywaelw P flavicarpa esawrssimwngthiekbekiywaelw khnadthitangknkhxngesawrssiehluxngaelasimwng phlesawrsthiyngtidxyukbetha dxkkhxng Passiflora flavicarpaxangxing Exotic Fruit for Health 25 August 2011 khlngkhxmulekaekbcakaehlngedimemux 2011 12 27 subkhnemux 18 September 2011 Mardan M Yatim Ismail M and Raji Khalid Mohd 1991 Nesting Biology and Foraging Activity of Carpenter Bee on Passion Fruit Acta Hort ISHS 288 127 132 1 Germplasm Resources Information Network United States Department of Agriculture 2007 06 25 khlngkhxmulekaekbcakaehlngedimemux 2011 06 06 subkhnemux 2010 01 07 Chassagne David Crouzet Jean C Bayonove Claude L Baumes Raymond L 18 December 1996 Identification and Quantification of Passion Fruit Cyanogenic Glycosides Journal of Agricultural and Food Chemistry American Chemical Society 44 12 3817 doi 10 1021 jf960381t a href wiki E0 B9 81 E0 B8 A1 E0 B9 88 E0 B9 81 E0 B8 9A E0 B8 9A Cite journal title aemaebb Cite journal cite journal a imruckpharamietxr unused data thuklaewn help Make Choosing Good Food for High Blood Pressure an Easy and Exciting Experience highbloodpressureinfo org Site Build It subkhnemux 2010 08 13 khlngkhxmulekaekbcakaehlngedimemux 2012 03 20 subkhnemux 2011 12 30 organicfood com WSPA khlngkhxmulekaekbcakaehlngedimemux 2010 05 31 subkhnemux 2008 08 25 Evangelia Mourvaki Stefania Gizzi Ruggero Rossi Stefano Rufini Passionflower Fruit A New Source of Lycopene Journal of Medicinal Food Spring 2005 104 106 nidda hngswiwthn aelathwithxng hngswiwthn phlim 111 chnid khunkhaxaharaelakarkin kthm aesngaedd 2550aehlngkhxmulxunwikimiediykhxmmxnsmisuxthiekiywkhxngkb esawrs Purdue edu Fruits of Warm Climates Passionfruit Saowaros com Thai Passion fruit CRFG org 2020 07 05 thi ewyaebkaemchchin California Rare Fruit Growers Passion Fruit Fruit Facts Passiflora org Passiflora Society International DaleysFruit com au Australian Passionfruit Varieties Phytochemicals info phytochemicals in Passion Fruit Passionflow co uk Passiflora Online